Marek Żórawnicki młodszy

Z Korczak Pro Memoria

Marek Żórawnicki herbu Korczak - syn Aleksandra Żórawnickiego i Anny Borzobohatej-Krasieńskiej h. Jelita, mytnik łucki (13 V 1595 r. - myto danolowszczyzna). Gdy Cyryl Terlecki obejmował biskupstwo łuckie w 1585 r. zażądał od Marka zwrotu Żabcz, które poprzedni władyka przekazał jego ojcu w nieodpłatną dzierżawę. Żórawnicki pewien swych praw do miejscowości i zamku skarżył się z tego powodu na Cyryla, jako na gwałtownika.
W roku 1607 szlachta wołyńska zaczęła domagać się zmian w systemie obrony Ukrainy:
"A isz kraie nasze podlegle są niebespieczeństwom od Tatar, y częste incursie y spustoszenia od nich cierpiem, do tego y żołnierz tu leże miewa, y statiami nas samych y poddanych naszych wielce obciąża, y szkody niezliczone czyni; prosić Jego Królewską Mość maią, aby kraie nasze od żołnierza wolnemi zostawały, ale aby napotym żołnierze, w dobrach Króla Jegomości leżąc, za pieniądze żywność kupowali, choć y za większym żołdem."
Świadczy to o fakcie, że wojsko, które bronić tych ziem miało przed najeźdźcą, samo mieszkańców ciemiężyło, czyniąc szkody, często poważne.
Rok później szlachta powtórzyła ów postulat, domagała się też ograniczenia samowoli żołnierzy i narzucenia wojsku dyscypliny. Pod tą prośbą podpisał się Marek Żórawnicki, a także jego krewny Jan, syn władyki Marka:
"Zaczym żołnierz, pod tę zwłascza zewsząd niebezpieczeństwa, potrzebny iest; ale to namówić, żeby, według dawnego prawa in centro regni nie byli, ale na mieyscach, sobie prawem nazanczonych, przebywali. Porządek chowania ych wedle dawnych artikułów żołnierskich, które w druk podać z ynemi woiewodstwy także namoc się, y żeby ie do executiy Ich Mość Panowie hetmani przywodzili, constutią opatrzyć, y disciplinam militarem constitutią też obostrzyć."